چگونه قیمت طلای جهانی تعیین میشود؟
با افزایش نوسانات اقتصادی و تنشهای ژئوپلیتیکی، تمایل به خرید طلا به عنوان یک سرمایهگذاری امن در هفتههای اخیر به شدت افزایش یافته است. در این راستا، شبکه الجزیره به بررسی نحوه تعیین ارزش طلا، قیمت سکههای طلا در بازارهای مختلف و کشورهایی که بیشترین ذخایر طلا را دارند، پرداخته است.
ارزش طلا چگونه اندازهگیری میشود؟
برای درک ارزش یک کالای طلا، باید وزن آن را بر حسب اونس تروی و خلوص آن را بر حسب قیراط دانست.
وزن (بر حسب اونس تروی)
وزن طلا و سایر فلزات گرانبها مانند نقره و پلاتین معمولاً بر حسب اونس تروی (oz t) اندازهگیری میشود. یک اونس تروی برابر با ۳۱.۱۰۳۵ گرم است. با قیمت ۵۰۰۰ دلار هر اونس تروی، یک گرم طلا حدود ۱۶۰ دلار ارزش دارد و یک شمش طلای استاندارد ۴۰۰ اونسی (۱۲.۴۴ کیلوگرم) حدود ۲ میلیون دلار قیمت دارد. اونس تروی با اونس معمولی که ۲۸.۳۵ گرم وزن دارد و برای اندازهگیری اقلام روزمره از جمله مواد غذایی استفاده میشود، متفاوت است.
خلوص (به قیراط)
قیراط یا عیار (به اختصار K یا ct) خلوص یک کالای طلا را اندازهگیری میکند. طلای خالص ۲۴ عیار است، در حالی که عیارهای پایینتر مانند ۲۲، ۱۸ و ۹ نشان میدهند که طلا با فلزات ارزانتری مانند نقره، مس یا روی مخلوط شده است. برای تعیین خلوص طلا، جواهرسازان موظفند عددی مانند ۲۴K یا عددی مانند ۹۹۹ را روی کالا حک کنند که نشان میدهد ۹۹.۹ درصد خالص است. به عنوان مثال، طلای ۱۸ عیار معمولاً دارای نشان ۷۵۰ است که نشان میدهد ۷۵ درصد خالص است.
- ۲۴ عیار: خلوص ۹۹.۹ درصد، رنگ نارنجی پررنگ، بسیار نرم و بیشتر برای سکهها یا شمشهای سرمایهگذاری استفاده میشود.
- ۲۲ عیار: خلوص ۹۱.۶ درصد، رنگ نارنجی پررنگ، دوام متوسط و بیشتر برای جواهرات لوکس استفاده میشود.
- ۱۸ عیار: خلوص ۷۵ درصد، رنگ زرد گرم، دوام بالا و بیشتر در جواهرات ظریف استفاده میشود.
- ۹ عیار: خلوص ۳۷.۵ درصد، رنگ زرد کمرنگ و بالاترین دوام را دارد.
مقادیر عیار دیگر مانند ۱۴ عیار (۵۸.۳ درصد خلوص) و ۱۰ عیار (۴۱.۷ درصد خلوص) نیز در بازارهای مختلف در سراسر جهان فروخته میشوند. قیمت جواهرات معمولاً به قیمت روز طلا، هزینه ساخت و هرگونه مالیات بستگی دارد. خریداران معمولاً نمیتوانند بر سر قیمت لحظهای طلا مذاکره کنند، اما میتوانند بر سر هزینههای ساخت چانه بزنند.
قیمت نقدی و آتی طلا
قیمت طلا به اشکال مختلف اعلام میشود زیرا این فلز گرانبها به روشهای مختلفی معامله میشود. دو قیمت اصلی طلا که سرمایهگذاران باید از آنها مطلع باشند، قیمتهای نقدی و قیمتهای آتی طلا هستند.
قیمت نقدی طلا، قیمت فعلی بازار به ازای هر اونس برای طلای فیزیکی است که گاهی اوقات طلای نقدی نامیده میشود. صندوقهای سرمایهگذاری قابل معامله در بورس (ETF) طلا که توسط داراییهای طلای فیزیکی پشتیبانی میشوند، معمولاً قیمت نقدی طلا را دنبال میکنند. قیمت نقدی کمتر از رقمی است که برای خرید سکه، شمش یا جواهرات طلا پرداخت میشود، زیرا قیمت کل هزینه پالایش، بازاریابی، هزینههای سربار فروشنده و سود را پوشش میدهد.
معاملات آتی طلا قراردادهایی هستند که معامله طلا را با قیمت مشخص در تاریخ آینده الزامی میکنند. این قراردادها قابل معامله در بورس هستند و نقدینگی بیشتری نسبت به طلای فیزیکی دارند. آنها در تاریخ انقضای قرارداد یا زودتر، چه از نظر مالی و چه از طریق تحویل، تسویه میشوند. تسویه نقدی شامل پرداخت سود یا زیان قرارداد به صورت نقدی است. تحویل به این معنی است که فروشنده طلای فیزیکی را با قیمت قرارداد برای خریدار ارسال میکند. قیمت معاملات آتی طلا بیش از ۶۵ درصد در سال ۲۰۲۵ افزایش یافت که قویترین عملکرد سالانه این فلز گرانبها از سال ۱۹۷۹ بود.
قیمت طلا در ۱۰ سال گذشته چهار برابر شده است
طلا هزاران سال است که ارزشگذاری شده و کاربردهای مختلفی از ارز گرفته تا جواهرات را دارد. این فلز گرانبها به طور گسترده به عنوان یک دارایی امن، به ویژه در مواقع عدم اطمینان اقتصادی یا نوسانات بازار، در نظر گرفته میشود. تا سال ۱۹۷۱، دلار آمریکا از نظر فیزیکی با وزن خاصی از طلا تعریف میشد. در سال ۱۹۳۳، در بحبوحه رکود بزرگ آمریکا، قیمت طلا به ۳۵ دلار در هر اونس افزایش یافت. در سال ۱۹۷۱، در زمان ریاست جمهوری ریچارد نیکسون، طلا از دلار جدا شد و قیمت آن توسط عوامل بازار تعیین شد. در طول ۱۰ سال گذشته، قیمت طلا از ۱۲۵۰ دلار در سال ۲۰۱۶، چهار برابر شده و به حدود ۵۰۰۰ دلار امروز رسیده است.
عواملی که بر قیمت طلا تاثیر میگذارند
عرضه و تقاضا، قیمتهای نقدی و قیمتهای آتی طلا را تعیین میکنند. عواملی که بر عرضه و تقاضای طلا تاثیر میگذارند عبارتند از:
- رویدادهای ژئوپلیتیکی: طلا یک دارایی امن محسوب میشود و میتواند ارزش خود را حفظ کند، به ویژه زمانی که سهام و سایر داراییها بیثبات هستند.
- روند خرید بانکهای مرکزی: بانکهای مرکزی برای محافظت در برابر تورم و حمایت از ثبات اقتصادی، طلا را در اختیار دارند.
- تورم: افزایش قیمتها میتواند تقاضای طلا را تحریک کرده و قیمت آن را بالا ببرد.
- نرخ بهره: افزایش نرخ بهره میتواند قیمت طلا را کاهش دهد و کاهش نرخ بهره میتواند قیمت طلا را افزایش دهد.
- تولید معدن: تولید معدنی بر عرضه جهانی طلا تاثیر میگذارد.
قیمت طلا در کشورهای مختلف چگونه تعیین میشود؟
قیمت طلا در سطح جهانی بر اساس بازار لحظهای تعیین میشود، جایی که یک اونس تروی در بورسهایی مانند لندن و نیویورک به دلار آمریکا معامله میشود. قیمتهای محلی با تبدیل نرخ دلار به ارزهای داخلی متفاوت است و دلالان برای ضرب، توزیع و تقاضا، نرخ خاصی اضافه میکنند. مالیات و عوارض واردات نیز بر هزینه نهایی تاثیر میگذارند؛ به عنوان مثال، هند ۳ درصد مالیات بر کالا و خدمات اضافه میکند.
کشورهای مختلف سکهها