رشد نقدینگی به ۴۱ درصد رسید؛ هشدارهایی برای اقتصاد کشور

2026/02/25 · 12:17
رشد نقدینگی به ۴۱ درصد رسید؛ هشدارهایی برای اقتصاد کشور

حجم نقدینگی کشور تا پایان پاییز سال جاری به ۱۳۵ هزار هزار میلیارد ریال رسید که نشان‌دهنده افزایش ۴۰.۹ درصدی طی ۱۲ ماه اخیر است. این وضعیت نگرانی‌هایی را درباره فشار تورمی و تأثیرات آن بر اقتصاد کلان ایجاد کرده است.

تحولات کل‌های پولی

به گزارش اقتصادآنلاین به نقل از ایسنا، بانک مرکزی در جدیدترین گزارش خود تحت عنوان «تحولات کل‌های پولی در آذر سال ۱۴۰۴» اعلام کرده است که حجم نقدینگی در آذر سال ۱۴۰۴ به رقم ۱۳۵ هزار و ۳۴۴.۶ هزار میلیارد ریال رسیده است که نشان‌دهنده رشد ۳۳.۱ درصدی نسبت به پایان سال ۱۴۰۴ است.

نرخ رشد ۱۲ ماهه نقدینگی در آذر ۱۴۰۴ برابر با ۴۰.۹ درصد گزارش شده که در مقایسه با نرخ رشد مشابه در آذر ۱۴۰۳ (۲۸.۱ درصد) افزایش ۱۲.۸ درصدی را نشان می‌دهد.

دلایل افزایش رشد نقدینگی

بر اساس اعلام بانک مرکزی، بروز شرایط خاص در اقتصاد کشور و نیاز به حمایت از تداوم فعالیت‌های اقتصادی و تأمین مالی دولت از جمله دلایل اصلی افزایش رشد نقدینگی در سال جاری بوده است.

در این گزارش درباره پایه پولی آمده است که در آذر ۱۴۰۴، پایه پولی به رقم ۱۸ هزار و ۲۵۸.۳ هزار میلیارد ریال رسیده و رشد ۱۲ ماهه آن به ۵۰.۱ درصد بالغ شده است که در مقایسه با رقم مشابه در آذر ۱۴۰۳ (۲۰ درصد) افزایش ۳۰.۱ درصدی را نشان می‌دهد. همچنین پایه پولی در آذر ۱۴۰۴ نسبت به پایان سال گذشته رشدی معادل ۳۴.۳ درصد را تجربه کرده است.

عوامل تاثیرگذار بر رشد پایه پولی

جهش رشد پایه پولی در آذر ماه نسبت به مرداد ماه سال جاری تحت تأثیر دو موضوع قرار دارد. اولین موضوع، آزادسازی ۵۰۰ هزار میلیارد ریال سپرده قانونی بانک‌ها برای افزایش تسهیلات قرض‌الحسنه ازدواج و فرزندآوری در شهریور ۱۴۰۳ است که این اقدام به افزایش رشد پایه پولی در شهریور ۱۴۰۴ و ماه‌های بعد منجر شده است.

دومین عامل، افزایش نسبت سپرده قانونی بانک‌ها و مؤسسات اعتباری به میزان ۰.۷۵ واحد درصد در مهرماه ۱۴۰۴ است که منجر به افزایش تودیع سپرده قانونی در سمت مصارف پایه پولی و در نتیجه افزایش بدهی بانک‌ها به بانک مرکزی در سمت منابع پایه پولی شده است.

وضعیت بدهی و دارایی‌ها

خالص بدهی بخش دولتی به بانک مرکزی سهمی معادل ۲۱.۵ درصد در رشد پایه پولی در ۹ ماهه سال ۱۴۰۴ داشته است. این افزایش عمدتاً ناشی از افزایش مطالبات بانک مرکزی از دولت بوده است.

بانک مرکزی همچنین اعلام کرده است که خالص دارایی‌های خارجی بانک مرکزی نیز سهمی معادل ۳۲.۸ درصد در رشد پایه پولی در ۹ ماهه ابتدایی سال ۱۴۰۴ داشته است.

دیگر عامل افزایش‌دهنده رشد پایه پولی در پایان آذرماه سال ۱۴۰۴ نسبت به پایان سال ۱۴۰۳، مطالبات بانک مرکزی از بانک‌ها با سهمی معادل ۶.۹ درصد بوده است. در عوض، عامل کاهنده رشد پایه پولی در این بازه زمانی، خالص سایر اقلام بانک مرکزی با سهمی معادل ۲۶.۹- درصد بوده است.

طبق این گزارش، ضریب فزاینده نقدینگی در پایان آذر ۱۴۰۴ معادل ۷.۴۱۳ بوده است.