افزایش ۱۰۰درصدی دستمزد قادر به رفع شکاف معیشتی کارگران نیست
افزایش ۱۰۰ درصدی دستمزد هم قادر به ترمیم شکاف معیشتی کارگران نیست و به جای آن، اعطای کارتهای اعتباری هدفمند میتواند موثر باشد.
وضعیت اقتصادی کارگران
فاطمه عزیزخانی، کارشناس حوزه کار و دستمزد مرکز پژوهشهای مجلس، در بیان وضعیت اقتصادی کارگران گفت: در شرایط فعلی که تورم حاکم است، حتی افزایش ۱۰۰ درصدی دستمزد نمیتواند مشکلات معیشتی کارگران را برطرف کند، زیرا سرعت رشد هزینهها بیش از رشد دستمزد است. همچنین اقتصاد کشور با چالشهایی چون رکود عرضه، شوکهای ارزی و عدم تعادل انرژی مواجه است.
روشهای حمایتی جایگزین
عزیزخانی به روشهای حمایتی جایگزین اشاره کرد و افزود: اعطای کارتهای اعتباری هدفمند میتواند راهگشای خوبی باشد تا کارگران بتوانند از تخفیفها یا کمکهزینههایی در زمینه آموزش، درمان و تفریحات برخوردار شوند. این اقدام به دولت کمک میکند تا فاصله بین دستمزد و هزینههای معیشت خانوار کارگری را تا حدی کاهش دهد و از فشار تورمی بر زندگی کارگران بکاهد.
اولویت حفظ قدرت خرید
عزیزخانی بر اصل اساسی تعیین دستمزد تاکید کرد و گفت: مهم نیست که دستمزد به شکل درصد افزایش یابد یا به صورت عدد و رقم، آنچه اهمیت دارد حفظ قدرت خرید کارگر است. وی افزود: بنگاههای اقتصادی به دلیل شرایط حساس اقتصادی با مشکلاتی روبرو هستند که این عوامل ممکن است منجر به تعدیل نیروی رسمی شود.
او همچنین تاکید کرد: دستمزد باید مطابق سالهای گذشته تعیین شود، زیرا اگر دستمزد خارج از عرف افزایش یابد، بنگاهها قادر به پرداخت نخواهند بود. در این مسیر، تولید و کارگر باید به طور همزمان مدنظر قرار گیرند و دولت نیاز به ایجاد ساز و کار حمایتی ویژه برای هر دو گروه دارد.
نقش دولت در حمایت از کارگران
عزیزخانی بیان کرد: حمایتها باید علاوه بر دستمزد برای کارگران در نظر گرفته شود و تنها نقش میانجیگری دولت در مسیر دستمزد کافی نیست. هر چند که دولت باید از بنگاههای آسیبپذیر حمایت کند، اما ضروری است که از قشر کارگر نیز حمایت ویژهای داشته باشد. این حمایتها به نیازهای رفاهی کارگران و وسایل حمل و نقل نیز باید گسترش یابد.
نحوه حمایت مالی
وی در خصوص نحوه حمایتهای مالی گفت: دولت میتواند از منابع بودجهای خود که به کالابرگ و موارد مشابه اختصاص دارد، منابعی را برای کارگران حداقلبگیر لحاظ کند. به عنوان مثال، سقفی از دستمزد را در نظر بگیرد و برای آنها حمایتهای ویژهای در نظر گیرد.
ارتباط دستمزد، هزینه تولید و تورم
عزیزخانی درباره حداقل دستمزد گفت: این دستمزد نسبت به هزینههای زندگی کم است؛ اگرچه در برخی شهرهای کوچک میتواند کمککننده باشد، اما در کلانشهرها به شدت کم و مشکلساز است. او در مورد اینکه آیا افزایش دستمزد منجر به تورم میشود یا خیر، توضیح داد که در حال حاضر هر طور که دستمزد افزایش یابد، تقاضایی برای اقتصاد ایجاد نمیکند و بنابراین منجر به تورم نخواهد شد.
وی اضافه کرد: دستمزد تنها در صورتی منجر به تورم میشود که تقاضای خانوار نسبت به عرضه بیشتر شود یا هزینههای بنگاهها را افزایش دهد. با این حال، در حال حاضر هزینههای تولید به شدت بالا است و هزینههای دستمزد در آن گم شدهاند.
عزیزخانی بیان کرد: در شرایط کنونی که بنگاهها با شوکهای متعددی مواجه هستند، هزینه دستمزد به وضوح مشهود است. با توجه به سهم کم دستمزد در هزینه تولید و نقش عوامل دیگر در تورم موجود، ضروری است که به موازات اصلاح دستمزد، بستههای حمایتی مکمل نیز در دستور کار قرار گیرد تا امنیت معیشتی کارگران حفظ شود و خانوادهها از آسیبهای بیشتری مصون بمانند.